Parszat Wajigasz

Egipt mia? problem z owcami i kozami?

?I rzek? Moj?esz: Nie godzi si? tak czyni?, bo spe?niliby?my wstr?tn? dla Micrejczyk?w ofiar? Wiekuistemu Bogu naszemu: je?eli spe?nimy wstr?tn? dla Micrejczyk?w ofiar? w oczach ich, czy? nie ukamionuj? nas?? (Szemot 8:22)

Egipt mia? problem zw?aszcza z pasterzami trzody, jak opisane jest w naszej parszy ?

?I rzek? Jozef do braci swoich, i do domu ojca swego: ?P?jd? i donios? Faraonowi, i powiem mu: Bracia moi i dom ojca mego, kt?rzy byli w ziemi Kanaan, przybyli do mnie. A ci ludzie s? pasterze trz?d: gdy? hodownikami byd?a zawsze byli, a trzody swoje i byd?o swoje i wszystko, co do nich nale?y, sprowadzili. I b?dzie, gdy zawezwie was Faraon i powie: Jakie zatrudnienie wasze? To powiecie: hodownikami byd?a byli s?udzy twoi od m?odo?ci naszej a? dot?d, – i my i ojcowie nasi: – aby?cie osiedli w ziemi Goszen; gdy? obrzydzeniem dla Micrejczyk?w jest ka?dy pasterz trz?d.? (Bereszit 46: 31-34)

Rzeczywi?cie, Faraon osiedla syn?w Jakuba i ich trzod? z dala od miejca zamieszkania Egipcjan ? w ziemi Goszen.

Sk?d wzi??a si? owa niech?? Egipcjan do trzody, jak i pasterzy trz?d? By? mo?e ma to zwi?zek ze staro?ytn? debat? pomi?dzy rolnikami a pasterzami, pomi?dzy grupami prowadz?cymi osiad?y tryb ?ycia a pomi?dzy nomadami.

Rabin Remu wyka?nia egipski ?wiatopogl?d z z filozoficznego punktu widzenia –

Egipcjanie byli ?pracownikami ziemi?, tj. rolnikami. Praca z ziemi? posiada?a dwa aspekty ? jedna to praca na rzecz utrzymania ?ycia (hebr: ?parnasa?), druga ? to praca na rzecz u?wi?cenia boskiej ziemi? ?gdy? wierzyli oni w to, i? wszystko na ziemi pochodzi z gleby ziemi i powr?ci do gleby ziemi i powi?kszali j? i pracowali dla niej i uwa?ali j? jako boga dla siebie.?

Jest to bardzo? stara idea i w tamtym czasie bardzo rozpowszechniona. Widzimy, na przyk?ad, i? Abraham podejrzewa anio??w, kt?rzy przyszli do niego, i? s? oni z tych, kt?rzy u?wi?caj? ziemi?, dlatego te?, zaprasza on ich: ?Niech?e przynios? nieco wody, a umyjecie nogi wasze…? (Bereszit 18:4), gdy? obawiam si? Abraham, i? sk?oni? si? oni ku py?owi u ich n?g, a nie chcia? on akt?w ?awodat zara? ? ba?chochwalstwa ? w swoim namiocie.

Tak?e Kain by? ?pracownikiem ziemi?, pracowa? dla ziemi i leg?o to u podstaw jego konfliktu z Ablem, i by?o powodem pierwszego morderstwa brata w historii cz?owieka.

Rabin Remu ??czy ow? staro?ytn? wiar? z filozoficznym pytaniem dotycz?cym zwi?zk?w fizyczno?ci i duchowo?ci; pytanie to stanowi sekret wszystkich rzeczy ? co jest istotniejszym aspektem naszego ?wiata ? duchowo?? czy materialno??. Ziemia reprezentuje ?wiat fizyczny, natomiast zwierz?ta, wraz z cz?owiekiem ? ?wiat duchowy.

Kain, podobnie jak Egipcjanie, widzieli w ziemi, istot? wszystkiego, jedyn? rzecz, kt?ra tak naprawd? istnieje i pozostanie na wieczno??, w przeciwie?stwie do zwierz?t (i cz?owieka), kt?rych wieczne istnienie nie jest zagwarantowane, jak jest napisane: ?Pokolenie przychodzi i pokolenie odchodzi,
a ziemia trwa po wszystkie czasy.? (Kohelet 4:1), dlatego te? czcili w?a?nie ziemi?. Z tego powodu gardzili oni zwierz?tami, poruszaj?cymi si? po powierzchni boskiej ziemi i wykorzystuj?cy j? dla siebie, a ludzi postrzegali jako niewolnik?w, pracownik?w ziemi (by? mo?e gardzili oni r?wnie? lud?mi).

W ten spos?b wyja?nione jest r?wnie? zab?jstwo Abla, nie tylko jako wynik walki o dominacj? nad ?wiatem, ale jako ?z?o?enie ofiary, bogu ziemi? ? ?…z ziemi, kt?ra otworzy?a paszcz? swoj?, aby przyj?? krew brata twego z r?ki twojej.?? (Bereszit 4:11)

Z kolei judaizm postrzega jako wieczn? ? duchowo??; materialno??, natomiast, jako co? przemijaj?cego. W tym uj?ciu ziemia, reprezentuj?ca materialno??, jest tym co zniewala ludzi i zwierz?ta, posiadaj?cych wieczne dusze.

Owe zagadnienie powi?zane jest z najwa?niejsz? kwesti? poruszan? w ksi?dze ?Torat Haola? ? stworzenie ?wiata ? ?wiat nie istnia? wiecznie lecz zosta? stworzony przez Stw?rc? w wyniku ?wiadomego procesu. Egipska wiara w bosko?? ziemi, zak?ada, oczywi?cie, i? ?wiat fizyczny nie zosta? stworzony, lecz to on jest pocz?tkiem wszystkiego. W przeciwie?stwie do egipskiego przekonania, prawdziwa wiara uczy nas, i? wszystko co istnieje zosta?o stworzone, a Stw?rca jest transcendentny i ponad ?wiatem.

(Tak t?umaczone jest r?wnie? wydarzenie, z ko?ca ksi?gi Bereszit, kiedy Josef otrzymuje od Egipcjan pola uprawne, jako zap?ata za sprzedawanie im zbo?a , lecz nie ziemi? egpiskich kap?an?w,? ?Tylko ziemi kap?a?skiej nie kupi?, gdy? udzia? wyznaczony by? dla kap?an?w przez Faraona… Bereszit 47: 22)

Egipcjanie nienawidzili pasterzy r?wnie? z tego powodu, i? nie mogli z nimi je?? przy jednym stole. Tak opowiada nam Tora, w historii o tym jak Josef zaprosi? swych braci do sto?u i posadzi? ich z dala od Egipcjan ? ?I podali jemu osobno, i im osobno i Micrejczykom te?, kt?rzy jadali z nim osobno; poniewa? nie mog? Micrejczycy je?? z ibrejczykami chleba, gdy? obrzydzeniem to dla Micrejczyk?w.? Egipcjanie postrzegali lud Josefa jako reprezentant?w przeciwnego systemu, w kt?rym ziemia stanowi?a jedynie narz?dzie wykorzystywane w celu zapewnienia sobie prze?ycia na niej, dlatego te? nie mogli oni uczestniczy? we wsp?lnym posi?ku ? ani rodzina Jozefa ani sam Josef ? gdy? spo?ywanie owoc?w, kt?re wyros?y na ziemi – bogu, uwa?ane by?o jako rytua?.

Z tego te? powodu, w parszy na ten tydzie?, Faraon decyduje si? osiedli? Josefa w ziemi Goszen, z dala od ?wi?tej ziemi, za jak? uwa?ali Egipcjanie ziemi? Egiptu.

Na podstawie ksi?gi ?Torat haOla? autorstwa ReMu, cz??? 3, rozdzia? 72