Paraszat Korach

Pozytywne i negatywne spory038

?I przedsi?wzieli Korach, syn Ic?hara, cyb Kehata, syn Lewi?ego, i datham i Abiram, synowie Eliaba, syn Peleta, synowie Reubena. I powstali w obliczu Moj?esza, a z nimi m???w syn?w Israela dwustu pi??dziesi?ciu, – naczelnicy zboru, powo?ani na zebrania, ludzie znamienici. I zgromadzili si? przeciw Moj?eszowi I Aronowi i rzekli do nich: ?Dosy? Wam! Wszak ca?y ten zb?r, wszyscy s? ?wieci, a w po?r?d nich Wiekuisty; czemu wi?c wynosicie si? nad zgromadzeniem Wiekuistego?? (Bamidbar 16: 3)

W Misznie Awot czytamy ?

?Ka?dy sp?r (hebr: machloket), prowadzony w imi? Niebios, jego rezultat [jest przeznaczony do tego, by by?] czym? trwa?ym; jednak sp?r, prowadzony nie w imi? Niebios, jego rezultat [nie jest przeznaczony do tego, by by?] czym? trwa?ym.

Jakiego rodzaju sp?r uwa?any jest za prowadzony w imi? Niebios? Sp?r pomi?dzy Hilelem a Szamajem. A jakiego rodzaju sp?r uwa?any jest za prowadzony nie w imi? Niebios? Sp?r pomi?dzy Korachem i jego zborem. ? (Awot 5:17)
Pomi?dzy tymi dwoma przyk?adami podanymi przez Miszn? brak korelacji. Jako przyk?ad na ?sp?r prowadzony w imi? Niebios? Miszna wymienia ?sp?r pomi?dzy Hilelem i Szamajem?, czyli sp?r Hilela przeciwko Szamajowi. Jednak jako przyk?ad sporu prowadzonego ?nie w imi? Niebios? Miszna wymienia ?sp?r pomi?dzy Korachem i jego zborem?. Przyk?ad ten powinien by? uj?ty raczej jako ?sp?r pomi?dzy Korachem przeciwko Moj?eszowi? lub ?sp?r pomi?dzy Korachem i jego zborem przeciwko Moj?eszowi i Aronowi!?

Dlaczego Miszna zmieni?a porz?dek zdania?

Jest to znane pytanie i wielu uczonych prezentowa?o na to pytanie swoje odpowiedzi.

Rabin Elimelech z Le?ajska udziela oryginalnej odpowiedzi ?

Korach i jego grupa, licz?ca dwie?cie pi??dziesi?si?t os?b, prowadzili spory w obr?bie swej w?asnej grupy. Nie tylko polemizowali oni z Moj?eszem ale i tak?e mi?dzy sob?, w obr?bie w?asnej wsp?lnoty. Jedynym wsp?lnym interesem by?o dla nich pozbawienie Moj?esza przyw?dztwa.

Oto w?a?nie przyk?ad sporu prowadzonego ?nie w imi? Niebios? ? pisze rabin Elimelech ? taki rodzaj sporu nie doprowadza nigdy do wyja?nienia opinii, do pogodzenia spornych stron i ostatecznie do rozwi?zania niezgodno?ci. Tego rodzaju sp?r ma to do siebie, ?e zapewnia jedynie pole do wyra?enia niesko?czone ilo?ci opinii i pogl?d?w, i ka?dy z uczestnik?w tego sporu widzi tylko swoj? opini? i sw?j w?asny prywatny interes.

Dlatego te?, Miszna decyduje si? ustawi? zdanie w ten w?a?nie spos?b ?sp?r pomi?dzy Korachem i jego zborem?, gdy? sp?r ich prowadzony by? nie tylko przeciwko Moj?eszowi ale i przeciwko ka?demu w obr?bie ich w?asnej grupy, to stanowi?o g??wn? o? sporu. Ka?dy z nich pretendowa? do korony przyw?dztwa.

***

Rabin ?Rebe Elimelech? ? ?Rabin wszystkich Rabin?w? ? to tylko niekt?re z wielu przydomk?w nadanych najwybitniejszemu rabinowi chasydzkiemu, rabinowi Elimelechowi z Le?ajska, kt?ry tworzy? i szerzy? chasydzk? Tor? po ca?ej Polsce. Wszyscy admorzy w Polsce i Galicji byli jego uczniami. By? uczniem Magida z Mi?dzyrzecza, wraz ze swym bratem rabinem Meszulamem Zusia z Anipoli. Dwaj ??wi?ci bracia? podejmowali wsp?lnie wyprawy mistycznego ?wygnania?, zanim rabin Elimelech zacz?? by? uwa?any za ?cadyka? i chasydzkiego przyw?dzc?.

Jego najwi?kszym dzie?em jest ?Noam Elimelech? (czyli ?agodno?? Elimelecha) ? antologia komentarzy do Tory i na inne tematy, zwana tak?e pod nazw? ?Sifran szel Cadikim? (Ksi?g? na temat Sprawiedliwych), gdy? g??wnym tematem tej ksi??ki stanowi?a posta? chasydzkiego cadyka.

W s?ynnej modlitwie autorstwa Rabina Elimelecha, znanej jako ?Modlitwa przed Modlitw??, znajdujemy takie oto wersety m?wi?ce o ?ahawat Israel? ? mi?o?ci do wsp?lnoty Izraela i o prawdziwej mi?o?ci do drugiego cz?owieka ? p?yn?cej g??boko z serca:

?Aderaba, ten belibejnu, szenire kol echod maalat chawerejnu, welo chesrojnam.

Weszenedaber kol echad et chawero, bederech hajaszar weharacuj lefanecha.

Weal jaale belibejnu, szum sin?a meechad al chawejro cholila.

Utechazek osonu beahawo, beahawo ejlecho, Kaaszer goluj wejodua lefonecho,
Szejehe hakol lenachas ruach, Nachas ruach ailecha? Amen, ken jehi racon.?

?Przeciwnie- umie?? w sercach naszych zdolno?? do widzenia w naszych przyjacio?ach tylko dobra, a nie ich niedostatk?w!

Spraw by?my zwracali si? do siebie z uczciwo?ci?, na spos?b po??dany w Twoich oczach. Niech nie b?dzie nienawi?ci pomi?dzy przyjaci??mi, uchowaj nas Bo?e.

Umocnij nasz? wi?? z Tob? w mi?o?ci, wiadome jest bowiem Tobie, ?e staramy si? dawa? Ci jedynie satysfakcj? i przyjemno??.?