Pesach, Pejsach, Passover, Przekroczenie

????Pesach ? Passover, Przekroczenie (pass-przej??, over – poprzez, omin??). Ju? w dzieci?stwie nauczono nas tego t?umaczenia. Uczono nas tego, bo jest to zgodne wersetami 13 i 23 z dwunastego rozdzia?u Ksi?gi Wyj?cia (Szmot), w kt?rych czytamy o tym jak B-g nie pozwala, aby domy ludu Izraela dozna?y szkody: (23) “B-g b?dzie przechodzi?, wsz?dzie sprowadzaj?c zag?ad? na Egipcjan. Kiedy jednak zobaczy krew na progu i na obydwojgu odrzwiach jakiego? domu, ominie taki dom; nie pozwoli swojemu niszczycielowi wej?? do waszych dom?w, aby was zg?adzi?”.

Podobne wyja?nienie znajdujemy w wersecie 27: “I powiecie: to jest ofiara pesachowa na cze?? B-ga, kt?ry omin?? w Egipcie domy Izraelit?w; przynosz?c zag?ad? do dom?w Egipcjan, nasze domy ocali?…”. I macie powiedzie?, ?e to jest ofiara pesachowa dla B-ga poniewa? on omin?? (pasach) domy ludu Izraela, gdy Egipcjanie cierpieli z jego woli, nasze domy zostaly ocalone. Takie podej?cie i t?umaczenie znajdujemy w r??nych wersjach t?umacze? na angielski na przyk?ad w: King James Version (1611), JPS (1917) oraz Soncino (1947).

Wszystkie te t?umaczenia prezentuj? opini? Raszi-ego z wersetu numer 13, w kt?rej nazw? Pesach przypisuje si? “omini?ciu”. Raszi prezentuje t? opini? jako drug?. W pierwszym t?umaczeniu Raszi m?wi o “zmi?owaniu”, co jest zgodne z wczesnymi aramejskimi t?umaczeniami Tory takimi jak: Unkelos i Yonatan.

Interpretacja ta jako “pomijanie” spotyka si? z pewnymi trudno?ciami egzegetycznymi, gdy analizujemy wersety, kt?re stwierdzaj?, ?e B-g zapobieg? szkodom “niszczyciela”. Skoro On jest w domu, to w jaki spos?b mo?e on zapobiega? przedostawaniu si? “niszczyciela” do domu?

W dodatku, s?owo “Pesach” pojawia si? przed opisem aktu pomijania dom?w. Pesach jako nazwa ofiary sk??danej B-gu pojawia si? tu? przed ka?dym z trzech werset?w, opisuj?cych “pomijanie”: chodzi o wersety 12, 21 i 27! Za ka?dym razem, s?owo to musimy r??nie interpretowa?. Jak to mo?liwe?

Raszi rozpoznaje ten problem i rozwi?zuje go w komentarzu do wersetu numer 11, stwierdzaj?c, ?e ofiara Pesach nazywa si? tak, ze wzgl?du na akt “omini?cia”, kt?re by?o nast?pstwem ofiary dokonanej w nocy przed ostatni? plag?.

Jak wi?c mo?emy jednocze?nie podtrzymywa? oba t?umaczenia, i twierdzi? ?e s?owo Pesach, oznacza, jak wynika z chronologi: “ofiar?”, a tak?e akt B-ga, kt?ry (Pasach al bateihem) “omin??” ich domy?

By? mo?e trzeba przeczyta? i zrozumie? histori? proroka Elijasza dotycz?c? wydarze? na G?rze Karmel, kt?ra jest opisana w rozdziale numer 18 Pierwszej Ksi?gi Kr?lewskiej w wersecie 21 (zach?cam do przeczytania ca?ego rozdzia?u). Historia ta jest jednym z przyk?ad?w na to, ?e lud Izraela w czasach panowania Achaba i Jezebeela by? niezdecydowany mi?dzy s?u?b? B-gu, a ba?wochwalstwem na rzecz Baala i Aszera.

Eliasz ma do?? ich niezdecydowania i unikania wyboru to?samo?ci, wi?c wzywa ich na G?r? Karmel w celu okre?lenia ich losu i wiary. Podnosi g?os z nast?puj?cym stwierdzeniem:

(21) I podszed? do ca?ego ludu Eliasz, i powiedzia?: Jak d?ugo jeszcze b?dziecie si? tak s?ania? na dwie strony? Je?eli Bogiem jest Ha-Szem, to id?cie w ko?cu za Nim, a je?eli Baal – to jego si? trzymajcie. Lud nic na to nie odpowiedzia?.

Stosownie do tej wypowiedzi korze? s?owa PSCH- Pesach oznacza “graniczno??” – dotyczy to decyzji, kt?re musz? by? podj?te. Eliasz gani ludzi za to, ?e nie chc? si? zdecydowa?. Chce by wybrali swoj? to?samo?? i “oznaczyli granic?”. Oni przez chwil? pod??aj? za nim.

Izraelici s? proszeni, aby podjeli podobn? decyzj? w dniu 14 Nissan (a by? mo?e nawet 10-go, gdy maj? przeznaczy? zwierz? na ofiar?). Po?wi?caj?c zwierz? decyduj? si? po kt?rej stronie granicy stoj?. W zwi?zku z tym, ich ofiar? nazywamy Korban Pesach.

Po dokonaniu tej donios?ej i odwa?n? decyzji s? natychmiast wynagrodzeni, miara za miar?, w akcie Boga “Pesach” – “omini?ciu” zabicia pierworodnych. B?g, w przeno?ni, “waha si? nad pomini?ciem” dom?w Izraelit?w, w ten spos?b dokonuje aktu Pesach w odpowiedzi na Pesachow? ofiar? z?o?on? mu przez lud.

Co roku ?wi?tujemy ten akt zdecydowania si? zasymilowanej ludno?ci hebrajskiej na wiar? w B-ga jedynego, poprzez ub?j i zastosowanie krwi Pesach zdecydowali si? oni na przej?cie na stron? wiary w B-ga Abrahama, Izaaka i Jakuba.

B?g odpowiada Izraelitom swoj? mi?o?ci?, i w odpowiedzi na ten pierwszy akt w procesie stworzenia narodu Izraela, chroni ich przed szkod? i daje im prawdziwe do?wiadczenie Pesach.

W ka?dym pokoleniu ?ydzi powinni na?ladowa? pozycj? staro?ytnych Hebrajczyk?w, kt?rzy zdecydowanie opowiedzieli si? wobec swojej wiary. W ka?dym pokoleniu musimy ujawni? i sprecyzowa? swoj? prawdziw? to?samo??, tym samym czyni?c po?wi?cenie dla Judaizmu, naszej wiary. By? mo?e obecnie ten test dotyczy naszego stosunku do Izraela, Jerozolimy, ?ydowskiej suwerenno?ci i naszej woli, aby trwa? przy naszych przekonaniach i wyra?a? nasze niezachwiane zaanga?owanie i zobowi?zanie wobec naszej Ojczyzny, naszej stolicy i naszego prawa do ?ycia w pokoju w Ziemi Obiecanej.

Szabat Szalom