RABIN KATOWIC OSTRZEGA PRZED RYZYKIEM ZWIĘKSZAJĄCEGO SIĘ ANTYSEMITYZMOWI


Zdjęcie: BOZENA NITKA

Yehoshua Ellis, naczelny rabin Katowic, od 2010 r. mieszka w Polsce. Trzy lata temu przeprowadził się do Warszawy, gdzie pełni funkcję ‘nadzorcy’na cmentarzach żydowskich w Polsce oraz asystenta naczelnego rabina Warszawy Michaela Schudricha. Rabin Ellis jest również wysłannikiem izraelskiej organizacji Shavei Israel.

Uważa on, że od czasu, gdy w zeszły piątek w Izraelu i Polsce zaczęły narastać napięcia, polska społeczność poczuła się jak zadeptana trawa.

“Znany jest cytat, że gdy dwa słonie walczą to trawa cierpi” – powiedział Ellis The Jerusalem Post. “Żydzi w Polsce są trawą w tej walce”.

Ellis wyjaśnił, że wielu Polaków zaciera granicę między Izraelem a Żydami ponieważ rzeczywiście “granica między Izraelczykami i Żydami nie jest wielka, jeśli w ogóle istnieje. Po piątkowych wydarzeniach pojawiło się znacznie więcej antysemickich komentarzy, które mogą prowadzić do działań”.

W zeszły piątek premier Benjamin Netanjahu został zacytowany przez wszystkie media. Powiedział “Polacy współpracowali z Niemcami podczas Holocaustu”. Choć później wyjaśnił, że nie odnosi się do całego narodu polskiego polski rząd postanowił w niedzielę, że premier Mateusz Morawiecki nie będzie uczestniczył w spotkaniu Grupy Wyszehradzkiej liderów z Czech, Węgier, Polski i Słowacji, która będzie odbywać się w Izraelu. W poniedziałek Polska delegacja wycofała się całkowicie.

Ellis powiedział, że podczas gdy główne media w Polsce informowały o sytuacji w sposób rzetelny i profesjonalny to dyskusje i komentarze na temat tych artykułów są uderzająco “ekstremalne”.

“Pod każdą wzmianką na jakikolwiek temat żydowski pojawia się natychmiast mnóstwo nieprzyjemnych komentarzy na temat Żydów” – powiedział Ellis. “Tym bardziej, jeśli są to artykuły dotyczące Izraelczyków lub mówiące o Polsce.” Sytuacja spowodowała dalsze napięcia wewnętrzne w polskiej społeczności żydowskiej, ponieważ polscy Żydzi, jak wyjaśnił “mają wiele różnych tożsamości”.

Opowiedział, jak jedna kobieta, która niedawno pojawiła się w społeczności żydowskiej wracając tym samym to tradycji przodków skontaktowała się z nim w piątek i zapytała: “Co mam powiedzieć moim dzieciom? W którą stronę to zmierza?”

“To może być walka Izraela z Polską, ale jest postrzegana jako walka między żydowskim światem w Polsce, a tym nie-żydowskim. I to tworzy tożsamościowe rozszczepienie wśród Polaków żydowskiego pochodzenia i Żydów mieszkających w Polsce” – powiedział Ellis, zauważając, że sytuacja jest jeszcze bardziej uderzająca, ponieważ Polska ma tendencję do jednego z najniższych wskaźników incydentów antysemickich.

“Nie pamiętam aktu antysemickiej przemocy fizycznej, która wydarzyła się tutaj od dłuższego czasu” – powiedział Ellis. “Prawdziwie kocham Warszawę. To bardzo wyjątkowe miasto. Choć nie ma tak naprawdę wielu Żydów, jest to miasto bardzo żydowskie. “

Nikt tak naprawdę nie wie ilu Żydów mieszka w Polsce. Statystyki wahają się od 5 000 do nawet 50 000. “Problem jest w tym, że nie bardzo wiadomo jak Żydów policzyć” – wyjaśnił Ellis.

Dzieje się tak dlatego, że wielu ludzi nie wie, że są Żydami. Ich rodzice czy dziadkowie mogli oddać swoje dzieci polskim rodzinom podczas Holokaustu lub również po wojnie ukryć przed nimi swoją tożsamość ze względów bezpieczeństwa. Z drugiej strony są tacy, którzy identyfikują się jako Żydzi, ale których dowody na żydowskie korzenie są jak mówi Ellis “mętne lub słabe”. Są też inni, którzy całkowicie uważają się za Żydów choć nimi zupełnie nie są. No i pod uwagę należy wziąć tych, którzy są w trakcie konwersji czyli przechodzenia na judaizm. “To bardzo dziwny miszmasz”, powiedział z uśmiechem Ellis.

Społeczność warszawska jest bardzo aktywna. Każdego dnia, według rabina Ellisa, dostępne są dwie lub trzy różne aktywności żydowskie organizowane przez Hillela, Chabad, Muzeum Żydowskie, B’nai B’rith, Maccabi lub JCC.

Po oświadczeniu ministra spraw zagranicznych Izraela Katza, że „Polacy przyswajają antysemityzm z mleka matki” miejscowi rabini “próbują ugasić pożar”.

Rabin Schudrich opublikował list, w którym był odpowiedzią na stwierdzenie Katza i powiedział, że jego wypowiedź “obraża polskich Żydów, którzy są częścią tego społeczeństwa”.

Ellis przypomniał, że nie po raz pierwszy wybuchły stosunki izraelsko-polskie. Na początku 2018 r. Polska uchwaliła ustawę, która brzmiała: “Kto twierdzi, że Naród Polski jest odpowiedzialny lub współodpowiedzialny za nazistowskie zbrodnie dokonane przez Trzecią Rzeszę … podlega karze grzywny lub pozbawienia wolności do trzech lat”. Doprowadziło to do wzrostu napięć między oboma krajami.

“Związek między Polakami i Żydami jest niezwykle złożony” powiedział Ellis, zauważając, że uznaje on rdzenną żydowską wartość za prawdę, podczas gdy Polacy koncentrują się na wartościach Boga, honoru i ojczyzny – oświadczeniach drukowanych na ich sztandarach wojskowych i oficjalnych sprzętach.

“Te dwa narody mają bardzo różne wartości podstawowe i z pewnością nie da się uniknąć konfliktów” – powiedział – “ale chcemy, żeby to się dzieje teraz wkrótce skończyło.”

Tekst oryginalny: The Jerusalem Post

Polacy z żydowskimi korzeniami podczas sederu TuBiszwatowego w Łodzi

Łódź, Polska, 21 stycznia – społeczność żydowska w Łodzi zebrała się, aby uczcić święto Tu B’Szwat specjalną kolacją zorganizowaną przez rabina Łodzi, wysłannika organizacji z Jerozolimy Shavei Israel .

W wydarzeniu wzięło udział około 25 osób, w tym miejscowi Żydzi i inni mieszkańcy Łodzi, którzy twierdzą, że czują się związani ze społecznością żydowską i szukają okazji, by odwiedzić synagogę dla kulturowych i religijnych doświadczeń żydowskich.

Continue reading “Polacy z żydowskimi korzeniami podczas sederu TuBiszwatowego w Łodzi”

FUNDAMENTALNY FREUND: BUDOWA MUZEUM ALIJI

Jeśli spojrzymy wstecz patrząc na ostatnie 70 lat, zobaczymy wyraźnie, że niektóre z najbardziej poruszających momentów naszego narodu były tymi, które dotyczyły ratowania żydowskich społeczności diaspory. Ale ile młodsze pokolenie zna lub w pełni docenia te niezwykłe opowieści?

W annałach współczesnej historii żydowskiej niewiele opowieści jest tak epickich, jak i inspirujących, jak zesłanie wygnańców z czterech krańców ziemi.

Od czasu odrodzenia państwa Izrael w 1948 roku ponad 3,2 miliona imigrantów dotarło do brzegów Ziemi Świętej z ponad 100 krajów na całym świecie. Niektórzy przybyli tutaj, uciekając przed prześladowaniami. Innych motywowało syjonistyczne marzenie, przekonanie religijne lub ożywione nadzie na stworzenie lepszego życia dla siebie i swoich rodzin.

Continue reading “FUNDAMENTALNY FREUND: BUDOWA MUZEUM ALIJI”

Paraszat Chajej Sara – Otrząśnięcie się po śmierci i kontynuacja życia

Parszat Chajej Sara zaczyna się eufemistyczne sugerując, że to nie jest opowieść o śmierci Sary lecz o jej życiu. To ważny przekaz Tory dotyczący afirmacji życia. Życie jest darem, który mamy cenić, strzec, starać się żyć jak najpełniej w czasie, który Bóg nam dał na Ziemi. Abraham, po wieści o śmierci swojej ukochanej  Sary, żegna ją słowami, płacze, przechodzi żałobę, a następnie powstaje i kontynuuje życie, aby w jak największym stopniu upamiętnić swoją żonę i jej misję – poprzez zdobycie własnego kawałka ziemi w Erec Israel. Również Abraham odchodzi w tej pardzy. Na to poświęcony jest tylko jeden werset stwierdzający jego śmierć. Tak jakby Tora chciała nam przekazać, że samo życie Abrahama oraz kontynuacja i rozwój następnego pokolenia ma pierwszeństwo przed śmiercią.To właśnie reprezentuje istotę naszej Parszt i istotę życia naszych największych przywódców, Abrahama i Sary. To wskazówka jak w naszym życiu ma się wyrażać odpowiedzialność wobec naszych rodzin i wspólnot.

W tym świetle bardzo trudno jest zignorować fakt, że w tym tygodniu Stany Zjednoczone doświadczyły głęboko wstrząsającej tragedii. Masakra ośmiu Żydów celebrujących Britę Milę w synagodze w Pittsburghu zmusiła gminy żydowskie do zrewidowania własnego poczucia bezpieczeństwa i otworzyła stare rany antysemityzmu, które jak wielu amerykańskich Żydów dotąd sądziło były już tylko przeszłością.

Kilka dni później w Izraelu miała miejsce straszna tragedia na autostradzie koło Morza Martwego, gdzie w jednym samochodzie zginęła cała rodzina. Straszliwy wypadek, który wciąż jest przedmiotem śledztwa, doprowadził do tragicznej rzeczywistości, że dwóch rodziców i sześcioro ich dzieci już nie istnieje.

Continue reading “Paraszat Chajej Sara – Otrząśnięcie się po śmierci i kontynuacja życia”

Mleczne Szawuot

Do dwóch budyniów trzeci gratis. Spód pod sernik za pół ceny. Maślane ciasteczka w większym opakowanie. Żółty ser i feta na przecenie. Czteropak spaghetti. Makaron do lasagne + sos pomidorowy. Biszkopty i herbatniki po obu stronach wejścia do sklepu. Dalej nutella i szoko (izraelskie kakao sprzedawane w woreczkach lub butelkach). To znaczy, że zbliża się święto szawuot.

Continue reading “Mleczne Szawuot”

Pierwsza Pesach dla Bnei Menasze

Osobiste „Dayenu” plemienia Bnei Menasze

Nasz Boże i Boże naszych przodków!

Zesłałeś Shavei Israel, aby nam pomógł.
“To by nam wystarczyło”.

Ustanowiłeś ośrodki badawcze w Indiach.
“To by nam wystarczyło”.

Wysłałeś swoich ludzi, żeby nas poznali.
“To by nam wystarczyło”.

Przygotowałeś visy wyjazdowe dla nas.
“To by nam wystarczyło”.

Przywiodłeś nas do Ziemi Świętej.
“To by nam wystarczyło”.

Wysłałeś nas do centrum absorpcji.
“To by nam wystarczyło”.

Dałeś nam jedzenie i zakwaterowanie.
“To by nam wystarczyło”.

Zapewniłeś nauczycieli Tory, aby nas uczyli.
“To by nam wystarczyło”.

Czuliśmy się tak, jakbyśmy osobiście przeszli przez Exodus.

Dziękujemy

Lyon Fanai jest jednym z imigrantów z Bnei Menashe, którzy dzięki pomocy Shavei Israel zrobili alije do Izraela.
Napisał to osobiste “dayenu” (modlitwa śpiewana podczas święta Pesach), aby wyrazić wdzięczność organizacji Shavei Israel za umożliwienie mu tej długiej podróży zakończonej tak pięknie.

Dayenu jest hymnem zawartym w Hagadzie Pesachowej, który śpiewa się podczas sederu.
Pierwotnie wyraża wdzięczność Izraelitów za to, że zostali wyprowadzeni z Egiptu.
Tegoroczne święto ponad 200 Bnei Menasze przeżyje w wyjątkowy sposób – to ich pierwszy seder w Izraelu!
Wy też możecie mieć wpływ na te osobiste ‘dayenu’ i pomóc innym ludziom znaleźć swoje miejsce na ziemi w Erec Izrael.

Żydowscy emigranci z Kolumbii w Izraelu cieszą się swoimi bonami na zakupy

Rodzina Behar wyemigrowała z Kolumbii do Izraela dokładnie dwa lata temu. Byłby to wystarczający powód do świętowania. Ale Organizacja Shavei Israel oraz sieć supermarketów w Shufersol dodały do tej radości trochę słodyczy! Shufersol przekazał bony o wartości 50 000 szekli (równowartość około 50 000 złotych). Szczęściarze, którzy otrzymali taki cudowny prezent mogli go spożytkować podczas noworocznych świąt. Rodzina Behar pokazana na zdjęciu właśnie otrzymała taki podarunek.

 

Beharowie to rodzice i dwoje dzieci – chłopiec i dziewczyna. Wszyscy pochodzą z miasta Cucuta, w pobliżu granicy z Wenezuelą. Teraz w Izraelu mieszkają w mieście Ramle. Ojciec jest rzemieślnikiem, który pracuje na skórze. Jego marzeniem jest otwarcie własnego sklepu w Izraelu i ma nadzieję, że pewnego dnia mu się to uda. Continue reading “Żydowscy emigranci z Kolumbii w Izraelu cieszą się swoimi bonami na zakupy”

Żydzi Subbotnicy świętują Rosz Haszana

Społeczność żydowska, zwana Subbotnikami, zebrała się w Izraelu w mieście Beit Szemesz, by wspólnie radować się i przygotowywać do święta Rosz Haszana jedząc owoce i słodycze oraz posłuchać dęcia w szofar i spotkać się z rabinem Zeligiem Avrasinem.

Około 30 osób regularnie uczestniczy w działalnościach, które Shavei Israel przygotowuje dla żydowskiej społeczności Subbotników. Po tym jak wyemigrowali do Ziemi Świętej nie brakuje im nauki Tory i obchodzenia żydowskich świąt w prawdziwie pięknej atmosferze.

Na początku XIX w. pod rządami Czara Aleksandra I, tysiące przeważnie rosyjskich chłopów w mieście Vysoky przeszło na judaizm. Wielu z nich studiowało w wielkich jesziwach na Litwie. Tysiące wyemigrowało do Izraela podczas “drugiej Aliyy” na początku 1900 roku. Nazwa “Subbotnik” pochodzi z ich miłości do “Subboty” czyli szabatu, który tak się nazywa po rosyjsku.
Oto kilka zdjęć:

Pesach w Chile, Kolumbii, Salwador, Indiach, Włoszech oraz w Izraelu

Pesach się skończył. Nie zjedzona maca została odłożona na następny rok, a na nasze stoły wrócił chleb. Teraz czas na wspominanie tych 8 dni! Bardzo chcemy Wam pokazać jak świętowali inni Żydzi w innych częściach świata. Będzie ciekawie!

Chile
Wiele uśmiechów i mnóstwo macy towarzyszyło Bnei Anousim z Chile podczas przygotowań do sedery. Kolacji odbyło się kilka – dla całej społeczności oraz w prywatnych domach rodziny Algunas w Sus Hogares.

Kolumbia
Poniższe fotografie pochodzą z aż trzech Kolumbijskich miast! Żydzi z trzech wspólnot Bnei Anousim pod opieka naszego emisariusza rabina Shimona Yehoshuy obchodzili pesach w Bogocie, Cali oraz w Barranquilli.

Salwador
W Centrum żydowskim Beit Israel w stolicy Salwadoru społeczność Bnei Anousim zebrała się razem, aby świętować wspólnie pesach. Oto niektóre z dostępnych nam fotografii (wszystkie zdjęcia zostały zrobione w noc sederową przed zapadnięciem zmroku).

Włochy
W Palermo jest coroczny zwyczaj, że żydowska społeczność spotyka się podczas pesachowej kolacji razem. Popatrzcie jak eleganckie stoły zostały przygotowane dla świętujących!

Izrael
Rosyjska społeczność żydowska zwana Subbotnikami mieszkająca w Izraelu w Beit Shemesh przygotowywała się do Pesach pod przewodnictwem naszego wysłannika rabina Zeliga Avrasina.

Pesach w Indiach z Bnei Menasze
Bnei Menasze są potomkami plemienia Manaszego, jednego z dziesięciu Zagubionych Plemion wygnanych przez imperium asyryjskie z ziemi Izraelskiej ponad 2700 lat temu. Dzięki Shavei Israel trzy tysiące osób z plemienia przylecuiało do Izraela, gdzie się osiedliło, zrobiło alije i gdzie wdraża się w życie tego kraju. W Indiach, skąd pochodzą Bnei Menasze, nadal jednak pozostaje około 7000 osób. Jak przygotowywali się do święta Pesach widać na obrazkach. Nasz korespondent Meital Singson przesłał nam piękne zdjęcia z Centrum Beith Shalom położonego w Churachandpur w Manipur.

Continue reading “Pesach w Chile, Kolumbii, Salwador, Indiach, Włoszech oraz w Izraelu”

Paraszat Lech Lecha

Czytamy w Bereszit w rozdziale 11 w wersie 31: I wziął Terach syna swego Abrama i wnuka swego Lota, syna Harana, i synową swoją Saraj, żonę syna swego Abrama, i wyszedł z nimi z Ur chaldejskiego, aby udać się do ziemi Kanaan. Gdy przybyli do Charanu, zamieszkali tam.

Terach wziął rodzinę i wyruszył z nią na zachód. Motywacją Teracha był ruch narodowy, nie religijny. Według naszej tradycji Terach nie był sługą Boga Israela. Nie Bóg Israela jest powodem przemieszczania się Teracha i jego rodziny – przynajmniej według samego Teracha. Terach będąc ściganym w miejscu swego dotychczasowego zamieszkania zmuszony jest uciekać. Najzwyczajniej szuka bezpiecznego miejsca dla narodu Hebrajskiego. Continue reading “Paraszat Lech Lecha”