Paraszat Wajeszew

Pomimo tego, ?e b?dzie to troch? skomplikowane, chcia?em tym razem zaprezentowa? s?owa Rabina Heszela ? rabina Krakowa z XXVII wieku. Jego geniusz jest ponad wszystkimi rzeczami, poni?ej b?dziemy mogli zobaczy? przyk?ad jego geniuszu.

Ze wzgl?du na swoj? wielk? skromno?? Rabin Joshua Heshel prawie nic nie opublikowa?; wszystko co pozosta?o to jedynie ma?a cz??? jego innowacyjnego podej?cia do Talmudu i studiowania Halachy, co p??niej zosta?o zgromadzone przez student?w rabina Heszela w ksi??ce Chanukat HaTorah ( Inauguracja Tory)

W parszy Wajeszew czytamy o tym jak Josef poddany jest pr?bie przez kobiet? – ?on? Potifara, kt?ra to kobieta pr?buje uwie?? go. Josef jednak odmawia.

?Po tych wydarzeniach zwr?ci?a na niego uwag? ?ona jego pana i rzek?a do niego: Po??? si? ze mn?. On jednak nie zgodzi? si?… I mimo ?e go namawia?a codziennie, nie us?ucha? jej i nie chcia? po?o?y? si? przy niej, aby z ni? ?y?. Pewnego dnia, gdy wszed? do domu, aby spe?nia? swe obowi?zki, i nikogo z domownik?w tam nie by?o, uchwyci?a go ona za p?aszcz i powiedzia?a: Po??? si? ze mn?! Lecz on [wyrwa? si?], zostawi? p?aszcz w jej r?ku i wybieg? na dw?r. A wtedy ona, widz?c, ?e zostawi? sw?j p?aszcz i ?e wybieg? na dw?r.? (Bereszit 39:7-13)

Co Tora chce nam powiedzie? poprzez s?owa “Laasot melachto” (“spe?nia? swe obowi?zki”). Jakiego rodzaju prac? mia? on zamiar zrobi??
Raszi pisze: Zrobi? swoj? prac?. Rav i Szmuel dysputuj? na temat tego co to znaczy. Jeden twierdzi, dos?ownie (to znaczy) jego prac?, a drugi twierdzi, ?e Josef mia? swoje plany co do obcowania z ni? jednak stan??a mu przed oczami twarz ojca (co wzmocni?o go w tym by jej odm?wi?), kt?ry powiedzia? do Josefa: Josef, imiona 12 plemion widnie? b?d? na kamieniach noszonych na piersiach przez wielkiego Kohena, czy chcesz wymaza? stamt?d swoje imi? w zwi?zku z obcowaniem z nierz?dnic?? jak jest napisane: “kto obcuje z nierz?dnicami, trwoni maj?tek”.
Rabin Reb Heszel pyta: midrasz przywo?uje passuk ?Weroe zonot jeabed hon” “Kto obcuje z nierz?dnicami, trwoni maj?tek” (Ksi?ga Przys??w 29:3) i interpretuje s?owo Hon (fortuna, maj?tek) jako miejsce Josefa w Choshen (12 kamieni tablicy napiersiowej noszonej przez wielkiego kap?ana w ?wi?tyni). Jakie jest powi?zanie pomi?dzy Hon i Choshen?
Najpierw wi?c, jak wyja?nia, do Josefa zosta?o dodana jedna wi?cej litera, jak jest napisane w Tehilim (81:6): ? Edut BiJehosef samo, beceto al Erec Micrajim” ” To prawo ustanowi? On dla J?zefa, gdy wyruszy? on z ziemi egipskiej”. Po tym jak zda? on test z ?on? Potifara, Haszem doda? jedn? liter? do jego imienia. Da? mu liter?? He, reprezentuj?c? Haszem. Haszem powiedzia? ?Chc? by moje imi? trwa?o w tobie przez ca?y czas?. Tak wi?c, zamiast Josef, jest on teraz nazywany Jehosef, z H.
Jak wiemy, Choshen spe?nia? r?wnie? funkcj? narz?dzia wykorzystywanego jako po?rednictwo przy zadawaniu pyta? Haszem. Istnia?a mo?liwo?? by kr?l, wielki Kohen lub sanhedrin mogli zada? Haszem pytania, kt?re dotyczy?y zarz?dzania narodem, na poziomie narodowym np. takich jak ? czy uda? si? na wojn? czy nie, dzi?ki dzia?aniu Choshena. W ten spos?b uzyskiwali oni odpowiedzi o naturze prorockiej. Kohen ha gadol stawa? ubrany w napier?nik, osoba pytaj?ca naprzeciw kap?ana i? zadawa?a pytanie a odpowied? ukazywa?a si? poprzez zapalanie si? liter na napier?niku. ?wietlne sygna?y by?y sk?adane w s?owo. Choszeh sk?ada? si? z dwunastu szlachetnych kamieni a na ka?dym kamieniu wygrawerowane by?o imi? jednego z dwunastu plemion- Reuwen, Szimon, Levi itp.
Istnia? jednak problem, poniewa? kilka liter hebrajskiego alfabetu nie by?o reprezentowanych w dwunastu imionach plemion. Tak by?o np. z liter? Tsade (? ). Dodano wi?c imiona praojc?w: Abrahama, Ichaka i Jakowa, dla uzupe?nienia liter. Imi? Ichak zawiera?o liter? ?? . Jednak nadal brakowa?o litery ?? kt?rej nie zawiera?y ani nazwy plemion ani nazwy praojc?w. Dodano wi?c jeszcze dwa s?owa tj. og?ln? nazw? plemion- ?sziwtej Jeszurun?, kt?ra zawiera?a liter? ? .
W celu zapisywania liter symetrycznie, na ka?dym kamieniu mia?a si? pojawi? r?wna liczba liter. Do kilku nazw plemion dodano wi?c po jednej lub? kilka liter tak by liczba wszystkich liter w s?owie liczy?a 6. Powodem by?o to, ?e najd?u?sz? nazw? by?a nazwa plemienia Benjamin (zapisywany po hebrajsku liczy? 6 liter). Imiona praojc?w i nazw? ?sziwtej Jeszurun? zapisano wi?c w rozproszeniu. I tak do imienia ?Reuven? dodano liter? A (?) z imienia Abrahama ( razem 6: 5+1), do ?Szimon? dodano (?) z Abrahama, do ?Levi? dodano trzy litery: (3+3 = 6). I w ten spos?b rozproszono litery praojc?w i ?sziwtej Jeszurun? pomi?dzy nazwy plemion.
Ostatnim imieniem by?o imi? Josef, do kt?rego dodano dwie ostatnie litery nazwy ?sziwtej Jeszurun?. Teraz mo?emy zrozumie? dlaczego midrasz podkre?la s?owa ?trwoni maj?tek? z passuku z Ksi?gi Przysl?w. Gdyby Josef zachowa? si? w sytuacji z ?on? Potifara nie przyzwoicie, straci?by liter? ? z imienia Haszem, kt?ra to litera zosta?a dodana do jego imienia. Straci?by r?wnie? litery ? i ? kt?re zosta?y dodane do jego imienia z ?sziwtej Jeszurun? na Hoszechu. I w s?owach pasuku ? Kto “kto obcuje z nierz?dnicami, trwoni maj?tek” straci? = straci? litery, kt?re zosta?y dodane do jego imienia po tym jak odpar? on pokus? zwi?zan? z ?on? Potifara i pozytywnie rozwi?za? pr?b?.
Tak w?a?nie wyja?nia rabin Heszel objawiaj?c sw?j rzadki geniusz.
?ycz? Nam wszystkim spokojnego i przyjemnego Szabatu