Parszat Balak

Co wsp?lnego maj? ze sob? wszystkie poni?sze wersety?

1. ?Przyjd? tu, przeklnij mi Jakuba!?Przyjd? tu, a zgrom Izraela!? (Bamidbar 23: 7)

2. Kt?? mo?e zliczy? Jakuba jak proch licznego??Kt?? policzy cho?by czwart? cz??? Izraela?
Niech umr? ?mierci? sprawiedliwych!?Niechaj taki jak ich b?dzie m?j koniec!”?(Bamidbar 24:11)

3. ?Ja nie dostrzegam grzechu u Jakuba,?ni w Izraelu nie widz? ja z?o?ci.?Pan, ich B?g, jest z nimi:?wznosz? Mu okrzyk jako kr?lowi.?? (Bamidbar 23: 21)

4. ?Skoro nie ma czar?w w?r?d Jakuba, ani wr??biarstwa w Izraelu,?w czasie w?a?ciwym przepowie si? Jakubowi,?Izraelowi to, co B?g uczyni.? (Bamidbar 23:23)

5. ?Jakubie, jak?e pi?kne s? twoje namioty,?mieszkania twoje, Izraelu!? (Bamidbar 24:5)

6. ?Widz? go, lecz jeszcze nie teraz,?dostrzegam go, ale nie z bliska:?wschodzi Gwiazda z Jakuba,?a z Izraela podnosi si? ber?o…? (Bamidbar 24:14)

7. ?Stanie si? Edom podbit? krain?,?<Seir te? b?dzie podbit? krain?>.?A Izrael uro?nie w pot?g?.
Zapanuje Jakub nad nieprzyjacielem, i zbieg?w z Seiru wyniszczy”.?(Bamidbar 24: 18-19)

Wszystkie wersety te to b?ogos?awie?stwa dla ludu Izraela i we wszystkich nich wyst?puje zestawienie dw?ch s??w w parze: ?Jakuba? i ?Izraela?.

Sk?d to wyst?powanie w parze? Dlaczego powtarza si? owo zestawienie dw?ch s??w: ?Jakuba? i ?Izraela??

*

Balak obawia si? ludu Izraela, kt?ry w?druj?c zbli?a si? do niego. Wynajmuje wi?c Balaama, syna Beora, czarownika, by ten przekl?? Izrael. Balaam, po napotkaniu wielu r??nych trudno?ci, dociera w ko?cu tam, gdzie ma odprawi? ceremoni? przekl?cia, zostaje jednak ostatecznie zmuszony do tego by pob?ogos?awi? Izraelowi. Baalam b?ogos?awi ludowi Izraela, podkre?laj?c ?elazne atuty narodu ?ydowskiego. I tak na przyk?ad: Kiedy ?yd rozpoczyna dzie? sw?j modlitw? Szacharit, Balaam ujmuje to w s?owa: ?Jakubie, jak?e pi?kne s? twoje namioty,?mieszkania twoje, Izraelu!? (Bamidbar 24:5)

*

Jakie jest znaczenie owego ?przekle?stwa?, jakie zam?wi? Balak u Baalama? Jaka mia?a by? jego moc? W jaki spos?b moc s?owa wp?ywa na rzeczywisto???? Co stanowi?o o specjalnej mocy tego czarownika, Balaama, syna Beora, kt?ry zosta? zatrudniony ? i dobrze op?acony ? za zaklinanie ludzi?

Rabin Remu wyja?nia ?

Miszna w Masechet Awot (5: 19) omawia r??nic? pomi?dzy ?uczniami Abrahama Awinu? a ?uczniami Baalama z?ego?. Jedn? z rzeczy, kt?ra charakteryzuje ?uczni?w Abrahama? jest ?dobre oko?, natomiast uczni?w ?Baalama z?ego? charakteryzuje ?z?e oko?.

Co to takiego ? z?e lub dobre oko?

Wyja?nienie tego zagadnienia jest bardzo proste ?

Wszystko ma sw?j dobry i z?y aspekt. Zalety i wady. To, jak co? zostanie zdefiniowane zale?y od patrz?cego, od tego, co patrz?cy, w swej subiektywno?ci ,zobaczy. Czy zobaczy szklank? do po?owy pe?n? czy w po?owie pust?.

Na tym polega?a tajemnica Abrahama ? widzia? on we wszystkich jedynie dobro i pozytywne aspekty. A je?li dobra znajdowa?o si? w czym? niewiele, Abraham ujawnia? owe dobro przez swoje? ?dobre oko?.

Tymczasem sekret Balaama polega? na czym? zupe?nie przeciwnym ? Balaam postrzega? we wszystkim jedynie z?o i negatywne aspekty. Nawet je?li z?a by?o w czym? niewiele, Balaam ujawnia? je poprzez swoje ?z?e oko?.

W ten spos?b rodzi si? b?ogos?awie?stwo lub przekle?stwo. Kiedy Abraham widzi dobro, podkre?la je i rozwija, a nast?pnie pomna?a owo dobro w postaci b?ogos?awie?stwa dla tego cz?owieka i ca?ego ?wiata.

Kiedy jednak Balaam, kt?rego specjalizacj? by?o odkrywanie w ka?dej rzeczy z?ego punktu, podkre?la ?w z?y punkt i go rozwija, nast?pstwem tego jest zniszczenie ? dla danego cz?owieka jak i ca?ego ?wiata.

To w?a?nie takie ?przekle?stwo? zamawia Balak u Balaama ? chce by Balaam znalaz? i podkre?li? braki Izraela, a nast?pnie pomno?y? je.

Dlatego te? wszyscy, kt?rzy maj? kontakt z Abrahamem, zostaj? obdarzeni dobroci?. Natomiast wszyscy, kt?rzy zetkn?li si? z niegodziwym Baalamem, zostaj? przekl?ci jeszcze wi?ksz? ilo?ci? z?a.

St?d te? Balak i Balaam zaj?ci byli poszukiwaniem odpowiedniego punktu widzenia, z kt?rego dojrze? by mogli negatywne aspekty ludu Izraela, a nast?pnie zaktywizowa? tkwi?ce w Izraelu z?o.

Balak prowadzi wi?c Balaama od jednego miejsca obserwacji do drugiego, poszukuj?c tego najlepszego, z kt?rego mo?liwe b?dzie dojrzenie wad i brak?w ?

?Na drugi dzie? zabra? Balak Balaama i zaprowadzi? na Bamot-Baal, sk?d by?o wida? kraniec [obozu] ludu [izraelskiego].? (Bamidbar 22:41)

?Wzi?? go wi?c z sob? na Pole Czat?w, na szczyt g?ry Pisga;…? (Bamidbar 23:14)

?Potem wzi?? Balak Balaama na szczyt Peor, kt?ry si? wznosi nad pustyni?…? (Bamidbar 23:18)

Jednak Balaam, na szcz??cie, nie dostrzega nic z?ego, wszystko co widzi, to dobre aspekty, i otwiera si? on i chwali lud Izraela ?

?Jakubie, jak?e pi?kne s? twoje namioty,?mieszkania twoje, Izraelu!??Jak szerokie doliny potok?w,
jak ogrody nad brzegiem strumieni lub jak aloes, kt?ry Pan sadzi?,?i jak cedry nad wodami.? P?ynie woda z jego wiader,?a zasiew jego ma wilgo? obfit?;?kr?l jego wiele mocniejszy ni? Agag,?kr?lestwo jego w g?r? wyniesione.?? (Bamidbar 24: 5-7)

Zamienia tym samym przekle?stwo w b?ogos?awie?stwo.

Oto opinia Rabina Remu na temat przekle?stwa i b?ogos?awie?stwa.

*

Powr??my jednak do naszego pytania wyj?ciowego ? dlaczego tak cz?sto powtarzana jest w owych b?ogos?awie?stwach para ?Jakub? i ?Izrael??

Znaczeniem imienia ?Jakub? jest: ?ma?o???. Chodzi o ma?y potencja? wzrostu. Korze? terminu? ?Jakub? pochodzi, jak pami?tamy, z Ksi?gi Bereszit (Ksi?ga Rodzaju); korzeniem tym jest ?akaw? (w j?zyku hebrajskim: pi?ta) ? najni?ej po?o?ona cz??? cia?a cz?owieka: ?Zaraz potem ukaza? si? brat jego, trzymaj?cy Ezawa za pi?t?; dano mu przeto imi? Jakub.? (Bereszit 25:26)

Jednak to w ?Jakubie? , kryje si? moc ?Izraela?.

Imi? ?Izrael? wskazuje na si??, na moc. Pochodzeniem tego imienia, jak pami?tamy z Ksi?gi Bereszit, jest b?ogos?awie?stwo anio?a dla Jakuba, po tym jak stoczy? on walsk? z anio?em przez ca?? noc: ?Powiedzia?: ?Odt?d nie b?dziesz si? zwa? Jakub, lecz Izrael, bo walczy?e? z Bogiem i z lud?mi, i zwyci??y?e??.? (Bereszit 32:29)

Balaam stara si? odkry? ?pi?t? Achillesow?? Jakuba i jego s?abe punkty. I na podstawie owych s?abych punkt?w zrealizowa? przekle?stwo. Bardzo szybko przekonuje si? jednak, ?e miejsce s?abo?ci Jakowa jest zarazem miejscem potencja?u jego si?y i z miejsca tego ujawnia si? moc, b?ogos?awie?stwo, wyra?one w imieniu ?Izrael?.

(Na podstawie Torat HaOla, autorstwa Rabina Remu, cz??? 3, rozdzia? 77)