Paraszat Noach

images-images-13048???? ????? ??Pierwszy werset naszej Parszy opowiada nam to tym, ?e bohater tego tygodniowego fragmentu Tory, Noach, by? idealnym Cadykiem (sprawiedliwym) swego pokolenia. Podczas gdy wszyscy zgadzaj? si? co do znaczenia terminu ?idealny Cadyk?, wci?? tocz? si? spory co do tego, do czego odnosi si? ?jego pokolenie?. Dlaczego Pismo dodaje to jedno s?owo (w hebrajskim ?swego pokolenia? to jedno s?owo). Idealny Cadyk, wed?ug Raw Sznuera Zalmana z Liadi, to Cadyk kt?ry udoskonali? si? do takiego stopnia, ?e jego serce ca?kowicie pozby?o si? ch?ci czynienia z?a. Je?li tak, to jakie znaczenie ma to w kt?rym pokoleniu on ?y??

Istniej? dwa og?lne podej?cia je?li chodzi o odpowied? na to pytanie. Raszi zamiast opowiada? si? po kt?rej? ze stron w tym sporze, cytuje obie istniej?ce opinie w swym komentarzu. Najpierw pisze on, ?e s? tacy, kt?rzy twierdz?, ?e Noach by? tak sprawiedliwy, na ile by?o to mo?liwe w pokoleniu z?oczy?c?w, i gdyby ?y? on w bardziej cenionym pokoleniu, by?by jeszcze wi?kszym Cadykiem. Raszi nast?pnie cytuje drug? opini?, wedle kt?rej Noach by? uwa?any za Cadyka por?wnuj?c do reszty swego pokolenia. Gdyby jednak ?y? on w czasach Abrahama, nie by?by uznany za nikogo wyj?tkowego.

Argumentacja skupia si? generalnie na dzia?aniach Noacha przed powodzi?, na tym, czy stara? si? on uratowa? reszt? Ludzko?ci, czy nie; w r?wnie? czy posiada? perfekcyjn? wiar? w B!ga. Osobi?cie uwa?am, ?e Raszi mia? racj?, je?li chodzi o te dwie perspektywy, mo?na na dwa sposoby zinterpretowa? t? histori? i wyja?ni? wszystkie dowody w taki spos?b, kt?ry wspiera twoj? perspektyw?.

Jednym z prawdziwie unikalnych aspekt?w Tory jest jej ca?o?ciowa perspektywa. Jeden wszystko wiedz?cy j? napisa?, i cz?sto decyduje on pokaza? nam nie tylko to, co wszystkim jest wiadome, lecz tak?e to, co znane jest w g??bi czyjego? serca. Rzadko jest to wyra?nie wyra?one, B!g raczej pozostawia to naszym domys?om. Wi?kszo?? komentarzy dotycz?cych wersetu cytowanego przez nas powy?ej zak?ada, i? jest on pisany z perspektywy narratora tj. B!ga. W ten spos?b argumenty co do tego jak rozumie? ?w werset dotycz? tego jak B!g postrzega? Noacha.

By? mo?e jednak kiedy Tora m?wi nam o tym, ?e Noach by? Cadykiem w swym pokoleniu, pisane jest to z perspektywy Noacha. Ostatecznie co zobligowa?o Noacha do dzia?ania na rzecz tego ?wiata? W momencie kiedy B!g opowiedzia? mu o powodzi mia? pi??set pi??dziesi?t lat, mia? trzech syn?w, by? got?w przesta? pracowa? i odpocz?? na stare lata, z jakiego powodu zobowi?za? si? on do opieki nad ca?ym ?wiatem? Dlaczego nie zostawi? komu? innemu zmierzenie si? z tym zadaniem?

Odwo?uj?c si? do Wersetu, w kt?rym B!g m?wi Noachowi, by wzi?? on siedem par koszernych zwierz?t i ptak?w, Raszi dowodzi, ?e B!g nauczy? Noacha fragment?w Tory. Jest wi?c rzecz? zrozumia??, ?e nauczy? si? tak?e Miszny. W Pirkei Awot Hilel stwierdza, ?w miejscu, gdzie nie ma przyw?dc?w, zosta? przyw?dc? ty? (2:5) Kiedy B!g m?wi Noachowi o tym, ?e ma zamiar zniszczy? ?wiat, Noach zdaje sobie spraw?, ?e musi zacz?? dzia?a?, bo je?li nie on, to nikt tego nie zrobi. Widzimy wi?c, ?e sprawiedliwo?? Noacha by?a na jego w?asny rachunek, wiedzia? on ?e by? jedynym w swym pokoleniu przygotowanym do podj?cia wyzwania i zostania przyw?dc?.

W tym tygodniu dowiadujemy si? wi?c, ?e to czy kto? zas?uguje na miano ?sprawiedliwego? zale?y tylko i wy??cznie od umiej?tno?ci dzia?ania w odpowiednim czasie. Nie ma znaczenia to, jak Noach wypad?by w por?wnaniu do Abrahama, gdyby mieli oni okazj? ?y? w tym samym czasie. Noach podj?? dzia?ania, kiedy by?a na to potrzeba, i w ten spos?b zapewni? ci?g?o?? ?ycia na ziemi.