Paraszat Jitro ? S?yszymy to, co chcemy us?ysze?

?I Jitro us?ysza??

Raszi zada? pytanie: ?Co takiego us?ysza? Jitro, ?e sk?oni?o go do przyj?cia??. Raszi cytuje Midrasz Mechilta, kt?ry wskazuje na r??ne mo?liwe motywy Jitro:

Rabi Jehoszua uwa?a, ?e Jitro us?ysza? o bitwie z Amalekiem; Rabin Elazar uwa?a, ?e chodzi o nadanie Tory (istnieje dyskusja, czy Jitro przyby? do Moj?esza przed czy po nadaniu Tory); Rabin Eliezer wskazuje na rozst?pienie si? w?d Morza Czerwonego; Rabin Szymon ? m?wi, ?e Jitro zosta? poruszony wie?ci? o mannie spadaj?cej z nieba; Rabin Jose ? wskazuje na chmury, kt?re chroni?y Izraelit?w; istnieje te? pogl?d, ?e Jitro us?ysza? o budowie Miszkan.

Co jest wsp?lnym mianownikiem tych opinii? Wszyscy us?yszeli, ?e chodzi?o o co? cudownego, nadzwyczajnego co zmotywowa?o Jitro by opu?ci? swoje miejsce, rodzin? i przyby? do obozu Izraelit?w oraz b?ogos?awi? Boga. Nie wiemy z ca?? pewno?ci?, czy si? nawr?ci? i przyj?? Judaizm, ale wiemy, ?e przyszed? do obozu Izraelit?w. Niemniej jednak niezwyk?e jest to, ?e ka?da wersja reprezentuje inn? perspektyw?, inny punkt widzenia na te same zdarzenia.

Rabin Joszua uwa?a, ?e Jitro ?us?ysza?? o walce dobra ze z?em. Us?ysza?, ?e B?g jest sprawiedliwy i nie tylko ratuje pokornych ludzi przed niewol?, ale tak?e wymierza sprawiedliwo??. Zdaniem rabina Joszuy, to w?a?nie by?o punktem zwrotnym dla Jitro.

Rabin Eliezer uwa?a, ?e dla Jitro punktem zwrotnym by?a wie?? o cudzie rozwarcia si? w?d Morza Czerwonego. Dla Jitro, ?kap?ana z Midianu?, by?o to konkretnym dowodem, ?e B?g jest got?w przemieni? naturalny porz?dek ?wiata dla Swego ludu. Jitro zmotywowa?a wie?? o cudzie religijnym.

Rabin Jose uwa?a, ?e Jitro ?us?ysza??, ?e ten zniewolony Izraelski nar?d, kt?ry przez lata us?ugiwa? innym, nagle wznosi si? jak Feniks. Jitro jest oczarowany tym narodem, kt?ry wed?ug wszystkich prawide? historii i polityki powinien dawno znikn?? z powierzchni ziemi, jednak?e ma najwyra?niej jak?? magiczn? ochron?, nie do ko?ca namacaln?, ale bardziej przypominaj?c? chmury, kt?re niby nie mog? zapewnia? schronienia przed niewolnictwem i asymilacj?. Jednak?e te ?chmury chwa?y? ochroni?y jedno?? narodu i wyprowadzi?y go na drog? do wolno?ci.

Ka?dy rabin mia? w?asnego Jitro! Ka?dy z nich wni?s? w?asn? energi? do tekstu, swoj? w?asn? perspektyw?, kt?ra ukszta?towa?a jego pogl?d na Jitro, jak i na to, co mog?o zmotywowa? Jitro do przyj?cia do obozu Izraelit?w. Ich opinie mog? by? bardzo rozbie?ne. Rabin Joszua powiedzia? swoim uczniom i przyjacio?om: ?S?dzicie, ?e ta historia dotyczy tylko jednego ma?ego narodu, kt?ry pragnie wolno?ci? To uniwersalna epopeja walki dobra ze z?em?. Rabin Jose natomiast twierdzi?, ?e ?wielko?? tej historii polega na wielko?ci jednego narodu, cudownego narodu i na jedynym Bogu, kt?ry zawsze b?dzie chroni? Sw?j umi?owany nar?d?.

Inni r?wnie? ?us?yszeli i przybyli?, ale ich reakcj? nie by?a pochwa?a, dzi?kczynienie i b?ogos?awie?stwo; raczej strach, niepok?j, wojowniczo??. Amalek ?przyszed??, by walczy? z Izraelitami, aby zaburzy? t? cudown? histori? o powrocie narodu do swojego kraju, o powrocie z wygnania do odkupienia. Amalek chcia? och?odzi? podniecenie i rado?? Izraelit?w, zmieni? narracj? z optymistycznej i cudownej w narracj? wojenn? i przyziemn?, ludzk?. Rabini nauczali, ?e Amalek wiedzia?, ?e b?dzie musia? przegra?, ale zaatakowa?, aby zanieczy?ci? histori? o cudownym Wyj?ciu.

Balak tak?e ?zobaczy?? i przyszed? do Bilaama z planem. Nie z b?ogos?awie?stwem, lecz z przekle?stwem; nie uznaj?c Bo?ego planu dla Izraelit?w, lecz u?ywaj?c najgorszej mrocznej magii, aby zniszczy? ducha narodu hebrajskiego, aby zbezcze?ci? ich ?wi?to?? po prostu tylko dlatego, ?e wzrastali i prze?ywali odrodzenie. Wygl?da na to, ?e ?yd, kt?ry si? rozwija, jest wystarczaj?c? prowokacj? do u?ycia wszelkich ?rodk?w niezb?dnych do przekl?cia, zatrzymania, podkopania pozytywnej energii i pr?by zniszczenia jej.

Tora uzmys?awia nam kilka nie?ydowskich odpowiedzi na sukces narodu ?ydowskiego, z kt?rych ka?da ma w?asn? perspektyw?. Ka?dy s?yszy, co chce, ka?dy wnosi swoj? w?asn? niech??, uprzedzenia oraz pogl?dy i uwa?a, ?e obiektywnie postrzega historyczne wydarzenie.

W rezultacie, zamiast harmonii i rozpoznania obecno?ci Boga na ?wiecie, pojawia si? pandemonium.

To przes?anie nigdy nie zanik?o podczas ca?ej ?ydowskiej historii.

Internet w tym tygodniu zawrza?, po tym, gdy polski parlament przedstawi? now? ustaw?, wed?ug kt?rej karalne b?dzie u?ywanie sformu?owania ??polski ob?z zag?ady?, a tak?e karalnymi b?d? wszelkie wypowiedzi obwiniaj?ce Polak?w za udzia? w Holokau?cie.

Wielu interpretowa?o ten ruch w spos?b ekstremalny, co wywo?a?o skrajn? retoryk?. Niestety, ka?dy zesztywnia? i walczy? z powodu ra??cych o?wiadcze? zawartych w tym prawie. ?Gdyby rz?d ustali? konkretn? ustaw? ?zwi?zan? ze sformu?owaniem ?polskie obozy ?mierci?, zrozumieliby?my; przecie? niedorzeczno?ci? jest opisywa? Auschwitz, Treblink? lub jakiekolwiek inne obozy jako ?polskie obozy?.

Jednak?e generalizowanie, ?e ??Polski Nar?d nie wsp??pracowa? przy krzywdzeniu ?yd?w podczas Holocaustu, uniemo?liwi dyskusj?, o wsp??udziale poszczeg?lnych Polak?w.

I znowu wszyscy us?yszeli to, co chcieli us?ysze? i zaatakowali, aby chroni? swoj? ojczyzn? lub te? swoich przodk?w. W czasach, gdy Polska robi?a ju? post?py w docenieniu i zrozumieniu z?o?ono?ci swojej przesz?o?ci, nagle jeste?my wci?gni?ci w bitw? ?my kontra oni?, kt?ra tylko pog??bia przepa?? i tworzy wi?cej stereotyp?w.

Ogromna szkoda.

Gdyby?my wszyscy troch? bardziej postarali si?, by us?ysze? inne g?osy i opinie, i nie byliby?my a? tak bardzo przekonani, ?e nasza w?asnej percepcja i pogl?dy stanowi? ?jedyn? niepodwa?aln? prawd??, pod??aliby?my w kierunku bardziej harmonijnego wsp??istnienia, a nie odwrotnie.

Miejmy nadziej?, ?e gniew ust?pi, prawo zmieni si?, aby odzwierciedli? bardziej zr?wnowa?one rozumienie historii i wa?nych relacji mi?dzy ?ydowskimi i nie?ydowskimi Polakami, i ?e zamiast tego uda nam si? skupi? nad tym, co nas ??czy ? wsp?lna wiara w Boga i cud na g?rze Synaj, kt?ry mia? miejsce tysi?ce lat temu.

Rabin Eliezer uwa?a, ?e Jitro us?ysza? o cudzie Bo?ego objawienia i nadaniu Tory, czyli Boskiego s?owa, i to w?a?nie sprawi?o, ?e Jitro przyszed? i ?piewa? na chwa?? Boga.